Rijke historie van Militair Hospitaal

Aan de Hogeweg in Amersfoort prijkt het imposante Militair Hospitaal waarvan Schipper Bosch sinds begin 2020 eigenaar is. Het terrein met haar karakteristieke monumentale gebouwen kent een bijzondere geschiedenis.

Ontwerp in Paviljoenstijl
Het begint rond 1870 wanneer Amersfoort, door de centrale ligging in het land, wordt aangewezen als garnizoensstad. De garnizoensstad had een infirmerie nodig, een ziekenzaal voor militairen, die werd in 1877 gebouwd naar een ontwerp van ingenieur Luitenant Kolonel Commandant F.J. Klijnsma en kapitein-ingenieur G.J. de Jongh in Paviljoenstijl. Oorspronkelijk zou het ontwerp gebouwd worden aan de Woestijgerweg, maar uiteindelijk is het gerealiseerd aan de Hogeweg. Het eerste ontwerp bestond uit een hoofdgebouw met vier barakken bereikbaar via galerijen en een vrijstaande barak aan de noordzijde: het quarantainegebouw, voor militairen met een besmettelijke ziekte. Ook werd er een lijkhuisje op het terrein gebouwd, voor de patiënten die het niet haalden. Drie jaar later werd de infirmerie gepromoveerd naar Militair Hospitaal met plaats voor 144 patiënten.

Toevoegingen
In de jaren die volgden zijn er diverse gebouwen toegevoegd op het terrein. Aan het hoofdgebouw zijn in 1894 twee vleugels toegevoegd en een portierswoning, die in 1986 weer gesloopt is. In 1915 werd er nogmaals uitgebreid. Twee vrijstaande paviljoens werden toegevoegd aan de noordkant van het terrein en na 1950 werden aan de achterzijde van het hoofdgebouw aanbouwen gerealiseerd en wederom een vrijstaand gebouw in de noordoosthoek.

Belangrijk voor de sfeer was de inrichting van de tuin rondom het hospitaal. De voorzijde kenmerkt zich door een parkaanleg, die perfect aansloot op de architectonische voorgevel van het hoofdgebouw. De tuin aan de achterzijde was bedoeld als moestuin en bouwgrond voor het verbouwen van gewassen. Het rijke park had organische vormen met slingerende wandelpaden. Zieke militairen konden hier, als onderdeel van hun herstel, wandelen. Een ‘healing environment’ zoals dat zo mooi werd genoemd.

Vanaf 1966 deed het gebouw niet langer dienst als ziekenhuis, maar werd het gebruikt voor de administratieve afdelingen van Defensie tot 2013. In de jaren die volgden bood het terrein onderdak aan bedrijven en tijdelijke huurders.

Herontwikkeling
Nadat het gebouw leeg kwam te staan, heeft het Rijksvastgoedbedrijf het hospitaal te koop aangeboden. Sinds 2020 is Schipper Bosch trotse eigenaar van dit bijzondere terrein met z’n prachtige gebouwen en bomen. We zijn bezig met het ontwikkelen van de plannen, zodat er een uniek woon- en leefgebied voor bewoners en bezoekers ontstaat. Hierbij staan vier pijlers centraal: woonopgave, thuis, natuurlijk ontwerpen en herwaarderen van het verleden. Er wordt gekeken naar de behoeften, het behoud van de historie en groene omgeving. Met inbreng van gemeente, omwonenden en belanghebbenden wordt er gewerkt aan een plan om de plek nieuw leven in te blazen.

Kijk voor meer informatie op de website van Militair Hospitaal.